Saturday, March 14, 2026
Come, give me your hand !
मंडळी, खूप खूप वर्षांपूर्वी प्रो. कस्तुरींची एक कविता किंवा व्याख्यान ऐकले होते. त्यांचा गोषवारा मी कुठेतरी लिहून ठेवला होता. तोच मजकूर त्यांचेच शब्दात मांडायचा हा प्रयत्न आहे. सर्वच मुद्दे त्यांनी लिहिले-बोलले असल्याने I plead being non-guilty !
“Come, give me your hand !”
Come, give me your hand and we will climb up together, step by step, up and up and up ! But we must first throw away all the cluttered junk and trash amassed thus far. Less luggage makes the journey safe and comfortable ! And what’s that cluttered junk ? It’s all that is ‘non-self’, in fact everything beyond ‘me and mine’. Is it easy to do so ? Not impossible either, because many have achieved that.
It is said, ‘सत्संगत्वे नि:संगत्वं’ and that’s why I crave your hand, you the noble ones, you you and everyone of you ! I do not know myself but am pretty sure of you being noblest of the noble. Why and what makes you noble ? In fact there is no need to make anyone so because one is born noble. All that one must strive to do is to abandon everything that’s not yours. We often parade us being so and so. No, we are what the Almighty Lord desired of us, Noble Saintly, indeed God Itself. Then, how would one hate, judge and ridicule ? The Lord is Prema-Swaroopa and so are we too. Remember His Dictum - Help Ever, Hurt Never and Love All, Serve All !
Jai Sairam
रहाळकर
१४ मार्च २०२६
Walking along the Thames !
Walking along the Thames !
I woke up this morning while I was just finishing my routine walk along the Thames ! Wiered and surprising ? Yeh, it was a pleasant dream indeed !
However, we have really walked along the Thames perhaps in 2018, while participating in the ‘walkathon’ organised by the Diabetic Association in order to raise charity. It was indeed a very joyful and hilarious experience undoubtably. More of it later.
That makes me compare with the नर्मदा परिक्रमा and a walk along the Thames. I know it is foolish to compare the two, since those are absolutely un-comparable . The ‘Narmada Parikrama’ is a million times arduous and prolonged feat, whereas a joyful leisure walk along the Thames is sheer luxury. Each and every atom and molecule of one’s body is severely tested in the former vis-a-vis the sublimation of those through the latter. Abundant stories of the ‘Parikrama’ are available through those thousands who actually went through the very hard, arduous but highly gratifying spiritual experience. Nevertheless, walking along the Thames Riverside can be another uplifting experience.
Well, the 2018 walk was preceded by yet many excursions by this humble soul. I had a long walk from Embankment just beneath Charing Cross Station, in fact from the famous Cleopatra Needle right up to St. Thomas’s or Guys Hospital, traversing the London Eye, Westminster, Big Ben now known as Elizabeth Tower and so on, on number of occasions.
The 2018 walk was remarkable since all four of us, Usha Shrish Alka and me had a wonderful experience. The route, although familiar was interspersed with crossing across a number of bridges, twelve in number and accompanied by thousands of co-walkers. The start point was Battersea park and the end-point Tower Bridge, where each one of the participants were felicitated. Although it began at nine in the pleasant sunny morning there was no time restriction to reach the goal. Therefore we had almost a leisurely but disciplines stroll joined by many elderly Indians too ! We could ‘fall-out’ at will in order to have a cup of tea and snacks. Overall it was an experience worth cherishing.
I guess there is a subtle difference between walking alone and along with companies. One walks alone talking to oneself whereas that solitude is lost while accompanied by others. I vividly remember a twelve mile walk through hilly terrain along with Vikas Phatak way back on 24th May 1964 ! Both of us shared Mangesh Padgaonkar’s poems enroute. That twelve mile walk was indeed unforgettable and ultimately most enjoyable. Similar was the story in 2018, while we enjoyed that pleasant walk along the Thames !
Dr. P. S. Rahalkar (रहाळकर)
१४ मार्च २०२६.
Thursday, March 12, 2026
स्वारगेटचे साईमंदिर
स्वारगेटचे साईमंदिर
आज खूप वर्षांनी स्वारगेट येथील शिर्डी साईमंदिरात जाण्याचा सुयोग जुळून आला. खरंतर गेले कित्येक महिने त्या मंदिराच्या आठवणी वरचेवर येत असत आणि त्यामुळे आज पुन्हा एका स्वप्नपूर्तीचा सुखद अनुभव आला. अजून एक उल्लेखनीय बाब म्हणजे कर्मधर्मसंयोगाने आजचा हा ब्लॉग नऊशेव्वा असणार आहे, अविश्वसनीय पण खरोखर ! असो, कारण आपण मंदिर वगैररेंना खरंतर अत्यंत लीन भावाने जात असतो, मग बाहेर पडताच असला बडेजाव मिरवणे खूप किळसवाणे ठरू शकते. बरे तेही असू देत कारण आजचा अनुभव विलक्षण सुख नि समाधान देऊन गेला खरा. याचे आणखी एक कारण म्हणजे आरतीसाठी जवळजवळ पाऊण तास अविचल उभे असलेल्या त्या पंचवीस तीस भाविकांची श्रद्धा आणि सबूरी न्याहाळत असतांना मनोमन त्यांच्याच पायांवर लोळण घ्यावेसे अनेकदा वाटून गेले ! सर्व वयोगटातील प्रत्येकजण भक्तिभावांत तुडुंब भिजलेला पाहून माझी मलाच शरम वाटली.
मघा मी म्हटले की कित्येक जुन्या आठवणी पुन्हा चाळवल्या गेल्या. होय, अदमासे चाळीस वर्षांपूर्वी या मंदिरात वरचेवर जाणे होई. संघटनेच्या स्वयंसेवकांनी ते वर्षभर विविध मंदिरें, काही शाळा आणि काही संस्थानांना भेटी देऊन तेथील साफसफाई करण्याचा उपक्रम राबविला होता. त्यात पुण्यातील काही अतिशय जुनी मंदिरें, जुन्या मोडकळीस आलेल्या शाळा आणि एकदोन वृद्धाश्रमांचाही समावेश होता. यात जवळपास बारापंधरा स्त्रीपुरूष स्वयंसेवक हिरीरिने सहभाग घेत. सकाळी साडेसहा ते आठपर्यंत मन लावून सेवा केल्यावर सहसा त्याच संध्याकाळी तेथे अतिशय गोड नि सुश्राव्य भजनांचा कार्यक्रम करीत असू आम्ही. एका गुरुवारी सकाळची सेवा झाल्यावर सायंकाळी पं. भीमसेनजी सपरिवार स्वारगेटच्या साईमंदिरात आले होते, त्यांनीही भजनांत सहभाग घेतला आणि आरती संपवून सर्वजण मंदिराबाहेर पडत असताना शिरस्त्याप्रमाणे तिथल्या सेवकाने भजनांची कॅसेट लावली नेमकी भीमसेनजींच्याच आवाजातली ! मी पंडितजींच्या मागोमाग चालत होतो आणि ती कॅसेट सुरू होताच पंडितजींना क्षणभर चकित होऊन ‘अरे व्वा!,’ म्हटलेले छान स्मरते आहे !
या साईमंदिराची संकल्पना प.पू. भाऊमहाराज लोंबर यांची, ज्यांना प्रत्यक्ष साईबाबांनी अनुग्रहित केले होते. मला त्यांच्या दर्शनाचा लाभ मिळाला नसला तरी त्यांचे चिरंजीव स्व. अण्णासाहेब लोंबर आमच्या मॅटॅडोर ट्रिपमघे पुट्टपर्थीला सोबत आले होते. ( तथापि, ज्यांना प्रत्यक्ष साईबाबांचा अनुग्रह आणि सहवास लाभला त्या इंदूरच्या जस्टिस रेगे यांचेशी मला कित्येक वेळा दर्शनलाभ झालेला आहे. एकदा तर त्यांनी ‘योगिक ट्रिक्’ म्हणत माझी दांडी उडवली होती ती अशी- आधी त्यांनी स्वत:ची ‘पल्स्’ दाखवली. ती नॉर्मल होती. अर्ध्या मिनिटांनी तीच पल्स् एकशे ऐंशीच्या पुढे आणि ताप एकशेपाच पुढे. ! पुढच्याच मिनिटाला तीच पल्स मिनिटाला तीन ते चार वर आणि तापमान नव्वदच्या खाली ! ! )
अतिशय शांत, निवान्त आणि प्रसन्न अशा या स्वारगेटचे साईमंदिर अजून पाहिले नसेल तर एकवार अवश्य जाऊन या अशी मी आग्रहाची शिफारस करीन. भव्य सभामंडपात अतिशय सुबक सुंदर साईंची पितळी प्रतिमा नजर खिळवून ठेवील. शेजारच्या दालनात झकास सजवलेली देवीची प्रतिमा आहे तर दुसऱ्या एका मोठ्या दालनांत श्रीगजाननाची प्रसन्न सुंदर मूर्ती आहे. तिथेच दत्तात्रेय, विठ्ठल-रखुमाई, भगवान शंकर, गजानन महाराज आणि चित्रकूटच्या माधवनाथ महाराजांच्या अप्रतिम प्रतिमांचे दर्शन घेता येईल आणि साई म्हटले की नित्य प्रज्वलित धूनी असायलाच हवी ना !
अद्याप पाहिले नसले तर अवश्य भेट द्या आणि तुम्हाला विलक्षण शांती समाधानाचा अनुभव ‘गॅरंटीड’ ! !
रहाळकर
१२ मार्च २०२६.
